ПОЛИТИКÆ

 

Тематикон сыф

Адæймаг
Аргъау

Æвзаг
Барад
Дзырдуат

Дин

Зарæг
Зонад
Истори
Клуб

Медицинæ
Политикæ
Поэзи

Прозæ

Спорт

Этнографи

Юмор



Дигоронау
Радио

 

 

«Нæ рох кæнæм
ирон лæджы намыс»
 

Скачать mp3 (Ожидается более качественная запись)
Как работать над произношением

(перевод вольно-литературный, не дословный)
 

Стамбулы цæрæг ирæтты клуб «Алан»-ы сæрдар Хъаныхъуаты Рамзи: «Нæ рох кæнæм ирон лæджы намыс».

Рамзи Канунов, председатель клуба «Алан»: «Мы заботимся о чести осетина».

         Æз сымахимæ, конгрессы хайадисджытæ, дзурдзынæн мадæлон æвзагыл. Стыр бузныг зæгъын ацы конгресс саразджытæн æмæ уын зæрдылдарынæн мæнæ мæ лæвар (Рамзи сувенир дæтты Цæгат Ирыстоны Министрты Советы сæрдар Хетæгкаты Сергеймæ).           Я буду говорить с вами, уважаемые участники конгресса, на осетинском языке. Спасибо всем организаторам этой встречи, в память о которой дарю вам вот это (Рамзи преподносит председателю Совета Министров С. Хетагурову памятный сувенир с символикой страны, в которой он живет).
Сымахмæ диссаг кæсы, цæуылнæ зонæм мах уырыссаг æвзаг. Мæнæн мæ фыд райгуырдис Турчы. Æз дæр уым райгуырдтæн. Кæй зæгъын æй хъæуы, зонæм туркаг æвзаг, фæлæ хæдзары не 'ппæт дæр дзурæм иронау. Турчы цæрæг ирон адæмæй бирæтæ цæсты гагуыйау хъахъхъæнынц æрмæст мадæлон æвзаг нæ, фæлæ ма фыдæлты æгъдæуттæ. Махмæ уым ис ахæм уаг: хæдзарæй рацæугæйæ рох ма кæн, ирон кæй дæ æмæ уымæ гæсгæ æнæгъдау ми ма сараз, ма фæхудинаг кæн ирон лæджы намыс.          Вы все удивляетесь, почему мы не знаем русский язык. У меня отец родился в Турции, я там родился, знаем, конечно, турецкий язык, но все говорим дома только на осетинском. Многие живущие в Турции осетины свято берегут не только язык, но и традиции своего народа. У нас так заведено: выходя из дома, не забывай, что ты – осетин и потому ты не имеешь права совершать предосудительные поступки (не опозорь чести аланского мужчины).
         Турчы цæры 20 мин ироны бæрц æмæ уыдонæй иронау дзурынц æмæ кæсынц 5 мин адæймаджы. Нæ клуб «Алан» архайы, цæмæй парахат кæна ирон культурæ, хъахъхъæд æрцæуой фыдæлты æгъдæуттæ. Чындзæхсæвтæ дæр нæм арæзт цæуынц ирон æгъдаумæ гæсгæ.          В Турции живет 20 тысяч осетин. Но из них читают на родном языке, говорят 5 тысяч. «Алан» – клуб, который старается развивать осетинскую культуру, традиции и обычаи нашего народа. Свадьбы, другие ритуалы у нас проходят, как принято у осетин.
         Зонæм æй, ныртæккæ сымахæн зын у. Фæлæ махæн дæр æнцон нæу. Капиталисттæ æххуыс никæмæн кæнынц, нæхи нæхæдæг хъуамæ бахъахъхъæнæм. Нæ клуб архайы, цæмæй рынчындонмæ цы ирон бахауа, уый æхцайы фæрæзты тыххæй æнæхосгондæй ма баззайа, мæгуыр ирон лæппу та æнæ ахуырæй. Ирон лæджы кадæн бынмæ æруадзæн нæй.          Вам трудно сейчас, мы понимаем. Но и нам тоже трудно. Капиталисты никому не помогают жить, надо самим стоять на защите своих интересов. Наш клуб не может допустить, чтобы какой-нибудь осетин оказался в больнице без возможности оплатить свое лечение. Мы не можем допустить, чтобы юноша-осетин не мог учиться по причине своей бедности. Мы не можем допустить, чтобы низок был авторитет осетина.

         Ацы конгресс хъуамæ исты мадзæлттæ райса æмæ нын баххуыс кæна, цæмæй фылдæр дзурæм нæ мадæлон æвзагыл. Фæстаг рæстæджы Турчы цæрæг ирон фæсивæд ирон чингуытæ кæсын райдыдтой, фæлæ нын ирон чингуытæ нæ фаг кæны, ирон газеттæ дæр нæм хæццæ кæнынц тынг зынæй. Ныфс нæ ис, ацы хъуыддаджы нын кæй баххуыс кæндзыстут.

         Конгресс осетин, на который мы собрались, должен помочь нам еще больше говорить на родном языке. Молодежь наша в Турции начала читать осетинские книги, но мало их у нас, и газеты к нам осетинские тоже доходят очень трудно. «Алан» наш нуждается в осетинской литературе, и я думаю, вы поможете нам.

         Бирæ азты размæ æз ныфсджынæй æрцыдтæн ардæм, цæмæй иронау сахуыр кæнон, фæлæ мын загъдæуыд, цæмæй фыццаг ацæуон Мæскуымæ æмæ уырдыгæй та Ирыстонмæ. Ныр, мæнмæ гæсгæ, нæ ахастытæ æнгомдæр кæндзысты.
         М
ахæн нæ зæрдæ риссы Хуссар Ирыстоны цауты тыххæй, мæнмæ афтæ кæсы, æмæ йын мах дæр æххуыс уаиккам.

          Много лет назад я приезжал сюда мальчиком в надежде изучить родной язык, но мне сказали, что вначале я должен поехать в Москву, а уж оттуда – в Осетию. Думаю, сейчас контакты между живущими в Турции осетинами и Осетией станут более тесными. У нас болит сердце за Южную Осетию, и, думаю, мы могли бы быть ей полезными.

         Уадз рæсугъддæр æмæ фидардæр кæнæд нæ Ирыстон, æмæ уæд мах дæр амондджын уыдзыстæм. Уе 'ппæт дæр амондджын ут!          Пусть процветает Осетия, тогда и мы будем счастливы. Надеюсь, что на конгрессе будут решены какие-то конкретные задачи в этом плане. Всего вам доброго!
         (Конгрессы сæрдар Къарджиаты Эльбрус фехъусын кодта конгрессы хайадисджытæн: Туркæй æрцæуæг минæвæрттæ семæ æрластой гуманитарон æххуыс Хуссар Ирыстонæн – стыр парти уæлæдарæс æмæ 5 мин доллары та æхцайы фæрæзтæ).

         (Председательствующий на конгрессе Э. Каргиев сообщил его участникам, что представители осетин из Турции привезли с собой большую партию одежды и 5 тысяч долларов – гуманитарную помощь для Южной Осетии.)


(Перевод с осетинского)
Газета «Северная Осетия», 24.09.1992 г.


хайадисæг = хайад + исæг = участник

саразæг создатель, творец (в разн. знач.), здесь организатор

зæрдылдарынæн – на память, в память (досл. для того, чтобы помнили)
зæрд
ыл дарын – помнить

кæй зæгъын æй хъæуы идиома разумеется, конечно; что и говорить

цæсты гагуыйау идиома как зеницу ока, здесь свято
г
агуы зрачок

ис ахæм уаг – так заведено (досл. ест такой порядок)

æнæгъдау ми – неприличный поступок

ма фæхудинаг кæн – не опозорь
фæх
удинаг кæнын –  опозорить

парахат кæнын здесь развивать, распространять

æхцайы фæрæзтæ – денежные средства

æнæхосгонд – невылеченный

хъуамæ исты мадзæлттæ райса – должен предпринять какие-то шаги, взяться за мероприятия
м
адзал
( мн. мадзæлттæ)
1) средство, способ, выход; возможность 2) мероприятие

фехъусын кодта – сообщил
ф
ехъусын кæнын – дать знать, сообщить, уведомить, объявить, огласить, довести до сведения

минæвар (мн. минæвæрттæ) здесь посланник; посол; делегат; представитель

кæсын смотреть, здесь читать

Лица

Прош. вр.

Наст. вр.

Буд.вр.

æз 

кæстæн

кæсын 

кæсдзынæн

ды 

кæсыдтæ, кæстай

кæсыс

кæсдзынæ

уый

кæсыди, кæсти

кæсы

кæсдзæн(и)

мах

кæсыдыстам, кæстам

кæсæм

кæсдзыстæм

сымах

кæсыдыстут

кæсут

кæсдзыстут

уыдон

кæсыдысты, кæстысты

кæсынц

кæсдзысты

Повелит. наклонение

кæс!, кæсут!

Желат. наклонение

æз куы кæсин, мах куы кæсиккам

 

* Сæргæндты сыфмæ *